Bilgin Özçifci / ESKIŞEHİR
22 gün 22 gece süren kanlı mücadele… Ankara’nın kapılarına dayanan Yunan ordusu bozguna uğratıldı. Mustafa Kemal Paşa’nın “Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır” emriyle Türk ordusu, vatanın her karışında destansı bir direniş gösterdi. Sakarya, Türk milletinin esareti asla kabul etmeyeceğinin dünyaya ilanı oldu.
23 Ağustos–13 Eylül 1921 tarihleri arasında gerçekleşen Sakarya Meydan Muharebesi, Türk İstiklal Harbi’nin en kritik dönüm noktalarından biri oldu. Eskişehir Muharebeleri’nin ardından Sakarya Nehri’nin doğusuna çekilen Türk ordusu, sayıca ve silah bakımından üstün Yunan kuvvetleri karşısında Ankara’yı savunmak için ölüm kalım mücadelesine girişti.
5 Ağustos 1921’de Başkomutanlık görevini üstlenen Mustafa Kemal Paşa, ordunun ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla Tekalif-i Milliye Emirlerini hayata geçirerek milleti topyekûn seferber etti. 12 Ağustos’ta Batı Cephesi’ne geçen Mustafa Kemal Paşa, savaşın kaderini belirleyecek savunma stratejisini bizzat yönetti. 23 Ağustos’ta başlayan büyük Yunan taarruzuna karşı Türk ordusu, ağır kayıplara rağmen mevzilerini terk etmedi.
Çatışmalar yaklaşık 100 kilometrelik cephe boyunca 22 gün 22 gece aralıksız sürdü. Yunan ordusu Mangal Dağı ve çevresinde ilerleme sağlasa da Türk savunmasını yarıp Ankara’ya ulaşamadı. Mustafa Kemal Paşa’nın tarihe geçen “Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır” emri, savaşın en kritik anında Türk ordusunun direniş ruhunu güçlendirdi. 10 Eylül’de başlayan Türk karşı taarruzuyla Yunan kuvvetleri ağır kayıplarla geri çekilmeye başladı.
13 Eylül 1921’de Sakarya Nehri’nin doğusundaki Yunan kuvvetlerinin yenilgiye uğratılmasıyla savaş Türk zaferiyle sonuçlandı. Sakarya Zaferi’nin ardından 19 Eylül’de Mustafa Kemal Paşa’ya TBMM tarafından Mareşal rütbesi ve Gazi unvanı verildi. Zafer, yalnızca askeri alanda değil, diplomasi sahasında da Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin elini güçlendirdi. Kars Antlaşması ve 20 Ekim 1921 tarihli Ankara Antlaşması gibi gelişmeler, Sakarya’nın siyasi sonuçlarını ortaya koydu.
Sakarya Meydan Muharebesi, Kurtuluş Savaşı’nın nihai zaferinin yolunu açtı. Türk milletinin bağımsızlık iradesi bu zaferle daha da güçlenirken, Anadolu’nun kaderi değişti. Sakarya, tarihe yalnızca bir meydan muharebesi olarak değil; bir milletin bağımsızlık uğruna ayağa kalkışının, vatanını savunma kararlılığının ve esareti reddeden iradesinin destanı olarak geçti.
Bilgin Özçifci. / AVRUPAPRESS
News
