Türk Vatandaşlığı her yıl milyonlarca kişinin başvuru yaptığı olumlu ya da olumsuz sonuçla neticelenen bir süreçtir. Türk Vatandaşlığı’ nın kazanılması için birden fazla yol ve her yolun kendi şartları mevcuttur. Bu yolları sayacak olursak Türk vatandaşlığı, yetkili makam kararı , yatırım yoluyla, evlenme yoluyla evlat edinilme ya da seçme hakkının kullanılması ile kazanılabilinir.
Yetkili makam kararı ile Türk Vatandaşlığı kazanmak isteyen bir yabancı kanunda belirtilen şartları taşıması halinde yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilir. Ancak, aranan şartları taşımak vatandaşlığın kazanılmasında kişiye mutlak bir hak sağlamaz. Türk Vatandaşlık Kanunu madde 11 gereği; kendi millî kanununa, vatansız ise Türk kanunlarına göre ergin ve ayırt etme gücüne sahip olmak, Başvuru tarihinden geriye doğru Türkiye’de kesintisiz beş yıl ikamet etmek, Türkiye’de yerleşmeye karar verdiğini davranışları ile teyit etmek, Genel sağlık bakımından tehlike teşkil eden bir hastalığı bulunmamak, İyi ahlak sahibi olmak, Yeteri kadar Türkçe konuşabilmek, Türkiye’de kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kimselerin geçimini sağlayacak gelire veya mesleğe sahip olmak, Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak gerekmektedir. Bu yolla vatandaşlığın kazanılması için öncelikle kanunda öngörülen başvuru şartlarının, başvurucu yabancıda bulunması gerekmektedir. Bununla birlikte kişi tüm şartları taşısa dahi vatandaşlık kazanma talebi reddedilebilecektir. Ancak bu takdir hakkı da sınırsız bir takdir hakkı olmayıp şartların var olması halinde vatandaşlığın kazanılması talebinin reddine karşı iptal davası açılabilmektedir.
Yatırım yoluyla Türk Vatandaşlığı kazanmak isteyen bir yabancı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 46. maddesi gereği Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan; 19.09.2018 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan, 106 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ve son olarak 7.12.2018 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 418 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile yapılan değişiklikler ile birlikte aşağıdaki şartlardan birini sağlaması halinde Türk vatandaşlığını kazanabilecektir. Bu şartlar;
1-) 250 bin Amerikan Doları ve üzerinde bir miktarda taşınmaz satın alıp bu taşınmaz için tapu kaydından 3 yıl satılmayacağına dair şerh koydurarak vatandaşlık kazanılabilir. 250 bin Amerikan Doları asgari miktardır. Önceki düzenlemede bu miktar 1 milyon Amerikan Doları iken yeni düzenleme ile 250 Bin Dolara indirilmiş olması, gayrimenkul satın alarak vatandaşlık almak isteyenlerin lehine bir düzenlemedir.
2-) 500 bin Amerikan Doları veya üzerinde bir sermaye yatırımının yapılmış olması. 500 bin Dolar en az miktardır.
3-) En az 250 bin Dolar tutarında kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş yapı için taşınmaz satış vaadi sözleşmesi yapılması da aynı imkanı yabancıya verecektir. Burada da yapının veya sözleşmenin devrinin 3 sene boyunca yapılamayacağı noterde yapılan satış vaadi sözleşmesine eklenir. Önceki düzenlemede1 milyon Amerikan Doları olan bu miktar yeni düzenleme ile 250.000 Dolar’a düşürülmüştür.
4-) Türkiye’de en az 50 kişilik istihdam alanı oluşturan kişi yatırım yoluyla vatandaşlık imkanını elde etmiş olur. Önceki düzenlemede 100 kişilik istihdam aranıyordu.
5-) 500 bin Amerikan Doları yahut bunun karşılığı kadar döviz veya TL miktarını Türk bankalarına en az 3 yıl çekmemek şartıyla yatıran kişi de aynı imkana sahiptir.
6-) Devlet borçlanma araçlarını en az 3 yıl tutmak şartı ile en az 500 bin Amerikan Doları yahut üstü bir miktarda satın alan kişi de yatırım yoluyla Türk vatandaşlığını kazanır.
7-) En az 500 bin Amerikan Doları yahut karşılığı döviz veya TL kadar “gayrimenkul yatırım fonu katılma payı” veya “girişim sermayesi yatırım fonu katılma payı” satın alan ve bunları en az 3 sene elinde tutacağını taahhüt eden kişi de gene bu kapsamda vatandaşlık hakkı elde eder. Önceki düzenlemede bu miktar 1.5 milyon Amerikan Dolarıydı.
Sonuç olarak yatırım yoluyla vatandaşlık kazanımı, yüzde yüz kesin olmamakla birlikte, diğer vatandaşlık kazanım şekillerinden daha yüksek oranda olumlu sonuç alınabilen bir yöntemdir. Ancak şartları ve başvuru süresinde, başvurana yüklediği maddi sorumluluklardan ötürü olumlu sonuç almayı bekleyen yabancıların, bu süreci tecrübeli biri ile yürütmesi büyük önem taşımaktadır.
Evlenme yoluyla Türk Vatandaşlığı kazanmak için bilinmelidir ki 5901 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 16 ncı maddesi uyarınca bir Türk vatandaşı ile evlenme doğrudan Türk vatandaşlığını kazandırmaz. Ancak bir Türk vatandaşı ile en az üç yıldan beri evli olan ve evliliği devam eden yabancılar Türk vatandaşlığını kazanmak üzere başvuruda bulunabilir. Başvuru sahiplerinde ayrıca ;Aile birliği içinde yaşama, Evlilik birliği ile bağdaşmayacak bir faaliyette bulunmama, Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmama şartları aranır.
Evlenme yoluyla Türk vatandaşlığını kazanan yabancılar evlenmenin butlanına karar verilmesi halinde evlenmede iyiniyetli iseler Türk vatandaşlığını muhafaza ederler.
5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun (TVK) 17. maddesinde; Evlat edinilme yoluyla Türk Vatandaşlığı kazanmak için bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilen ergin olmayan kişi, millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak şartıyla, karar tarihinden itibaren Türk vatandaşlığını kazanabilir. Bu bakımdan evlat edinilme yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılabilmesi için; bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilmek, ergin olmamak ve millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak şartlarının gerçekleşmesi gerekmektedir. Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına ilişkin Yönetmeliğin (TVKUY) 32. maddesinde, evlat edinilme yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin bazı hükümlere yer verilmiştir. Bu noktada, öncelikle evlat edinilen kişinin Türk vatandaşlığını kazanmasının ardından evlat edinen ile arasındaki evlatlık ilişkisinin herhangi bir şekilde son bulması durumu düzenlenmiş ve bu durumda evlat edinilen kişinin Türk vatandaşlığını muhafaza edeceği hükme bağlanmıştır. Öte yandan, bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilen ve müracaat tarihinde ergin olan yabancının evlat edinilme yoluyla Türk vatandaşlığını kazanamayıp genel yoldan kazanabileceği düzenlenmiştir.
Son olarak bahsedeceğimiz yol olan Seçme Hakkı ile Türk Vatandaşlığı kazanma ise ana veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığını kaybeden çocuklar ergin olmalarından itibaren üç yıl içinde seçme hakkını kullanmak suretiyle Türk vatandaşlığını kazanabilirler.
Bahsedilen yollar bir yabancının Türkiye Vatandaşlığı kazanması için çeşitli seçenekler olup her bir yolun ayrı şartları mevcuttur. İlgili şartları taşıdığını düşünen vatandaşlık kazanmak isteyen yabancıların bu yollardan birine başvurması mümkündür.
Av. Gülden DİLEK / AVRUPAPRESS
News
