<\/p>\n
Bu yaz\u0131mda t\u00fcketici \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve bize yans\u0131yan taraf\u0131yla ilgili bir \u015feyler yazmak istedim. Canl\u0131lar\u0131n temel ya\u015fam maddesinin beslenme oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak, t\u00fcketim a\u00e7l\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u0131da ile ba\u015flad\u0131 diyebiliriz. Herhangi bir g\u0131dan\u0131n tarladan sofram\u0131za kadar gelmesi ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir macerad\u0131r. Besinin \u00e7e\u015fidine g\u00f6re tarladaki konumu, sulama \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc, toprak \u00e7e\u015fitlili\u011fi, iklim ko\u015fullar\u0131, mevsimi, tarlaya dadadan ha\u015ferelerden tutun; kamyonlara y\u00fcklenip pazar yerine ula\u015fana veya fabrikaya getirilip i\u015flenip paketlendikten sonra t\u00fcketiciye ula\u015fana kadar, m\u00fcthi\u015f bir enerji ak\u0131\u015f\u0131 var ve bunu y\u00f6netmek i\u00e7in de \u00e7ok iyi bir koordinasyon gerekiyor.<\/p>\n
Ama tabi ben \u015fu an bunu, \u00fcretimi sadece tek bir \u00fclkenin tek bir semtinde yap\u0131lan bir \u00fcr\u00fcn\u00fc kaba taslak anlatt\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc her meyve ve sebze \u00e7e\u015fidi, maalesef ki her \u00fclkede ve her mevsimde yeti\u015fmemektedir. Tabii bu durum da, insanlar\u0131n her \u00e7e\u015fit meyve-sebzeye istedi\u011fi zaman aral\u0131\u011f\u0131nda ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in, \u00fclkelerin ithalat ve ihracat aray\u0131\u015f\u0131na girmesine sebep oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00fclkeler bu \u015fekilde eksikliklerini tamamlam\u0131\u015f oldular.<\/p>\n
\u00d6rne\u011fin, \u0130ngilizler domatesi \u0130spanya\u2019dan, Almanlar portakal\u0131 Brezilya\u2019dan ithal eder; ya da ABD bug\u00fcn ki d\u00fcnyada en fazla \u00e7ilek \u00fcreten \u00fclkedir; Kanada veya Japonya\u2019ya ihra\u00e7 eder. Tabi bunlar mevisiminde yeti\u015ftirilen g\u0131dalar. Ama mevsimd\u0131\u015f\u0131nda yani seralarda \u00fcretilenler veya mevsiminde \u00fcretilip dondurulup, o \u015fekilde ihra\u00e7 edilenler de var. \u00dclkelerin konumuna g\u00f6re bu \u00fcr\u00fcnler, kara, hava veya denizyolu ile g\u00f6nderiliyorlar. E tabi bu sirk\u00fclasyon da Co2 sal\u0131m\u0131 demek oluyor.<\/p>\n
Yeni d\u00fcnyayla birlikte, \u00e7ok fazla karbon sal\u0131m\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r. Hatta bunun i\u00e7in firmalar yeni bir vizyon geli\u015ftirip \u2019Karbon ayak izi\u2019 ad\u0131 alt\u0131nda s\u0131f\u0131r at\u0131k projeleri geli\u015ftirmektedir. Sebebi ise, yeni d\u00fcnyan\u0131n pop\u00fclaritesi olmu\u015f olan baz\u0131 kavramlar da i\u015fin i\u00e7ine girmektedir. \u00d6nceleri, \u00fclkelerin amac\u0131, mevsimsel olarak yeti\u015ftiremedi\u011fi meyve ve sebzeleri vatanda\u015flar\u0131na ula\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi \u00fclkesinde kuraca\u011f\u0131 tesis maaliyeti ile bunu zaten yeti\u015ftiren bir \u00fclkeden sat\u0131n almak daha karl\u0131yd\u0131. Ama bu durum, ucuz pazar yerinin olmas\u0131ndan dolay\u0131 ve \u00e7ok s\u0131k kullan\u0131lmas\u0131 ile birlikte do\u011faya sal\u0131nan karbon miktar\u0131n\u0131 artt\u0131rd\u0131. Kullan\u0131lan ta\u015f\u0131tlar\u0131n sald\u0131\u011f\u0131 karbon miktar\u0131, mevsiminin d\u0131\u015f\u0131nda yeti\u015ftirilen \u00fcr\u00fcnlerin sebep oldu\u011fu karbon miktar\u0131 bu etkileri artt\u0131rd\u0131. Ek olarak, sevk edilen \u00fcr\u00fcnlerin dondurulup, paketlenip g\u00f6nderildi\u011fini de varsayarsak; kullan\u0131lan ambalaj paketlerinin da karbon izini artt\u0131rmadaki potansiyeli ve dondurma i\u015fleminde kullan\u0131lan enerjinin karbon izinin artmas\u0131ndaki yeri yads\u0131namaz. Ha tabi bu durum hayvan yeti\u015ftiricili\u011fi i\u00e7inde ge\u00e7erlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc et \u00fcretmek i\u00e7in \u00e7ok fazla hayvan<\/p>\n
beslemeniz gerekmektedir ve bunun i\u00e7inde geni\u015f bir alana ihtiyac\u0131n\u0131z var. Alan\u0131n\u0131zdaki bitki yeti\u015ftiricili\u011fi i\u00e7in h\u0131zl\u0131 olman\u0131z gerekmektedir. H\u0131zla b\u00fcy\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz bah\u00e7ede hayvanlar\u0131n\u0131z\u0131 da h\u0131zl\u0131 b\u00fcy\u00fctt\u00fcn\u00fcz ama h\u0131zl\u0131 geli\u015fen ve t\u00fcketim devi olan bu yeni d\u00fcnyaya, et pompalamak i\u00e7in h\u0131zl\u0131 olman\u0131z gerekiyor ve daha \u00e7ok enerji kullanarak, et \u00fcr\u00fcnlerinizi kesip, temizleyip, dilimleyip, paketleyip marketlere g\u00f6ndermeniz gerekiyor ve tabii bu durum karbon sal\u0131n\u0131m\u0131z\u0131 artt\u0131yor. Bu \u00fcretim ak\u0131\u015f\u0131, pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcre yeni bir kavram kazand\u0131rd\u0131; \u2018Veganl\u0131k\u2019 ve \u2018Vejetaryenlik\u2019. Bu felsefeyi benimseyen insanlar, hem hayvanlar\u0131n ya\u015fam hakk\u0131 hem de karbon izini azaltmak i\u00e7in b\u00f6yle bir ya\u015fam tarz\u0131 benimsediklerini ileri s\u00fcr\u00fcyorlar. Bu sebeple firmalar, \u00fcr\u00fcnlerinde %100 vegan i\u015fareti koyarak sat\u0131\u015f yapmaya ba\u015flad\u0131. Ama i\u015fin tuhaf yan\u0131, vegan ad\u0131 alt\u0131nda internetten sat\u0131lan \u00fcr\u00fcn, her \u00fclkede yok; dolay\u0131s\u0131yla \u00fclkenizde yoksa e\u011fer yurt d\u0131\u015f\u0131ndan getirtiliyor. \u00dcr\u00fcn\u00fcn yap\u0131l\u0131\u015f\u0131, haz\u0131rlan\u0131\u015f\u0131, paketlenmesi, ta\u015f\u0131nmas\u0131 ve adresinize kadar ula\u015fmas\u0131 karbon sal\u0131n\u0131m\u0131na sebep olur. Bu sadece bir ki\u015fi i\u00e7in olan bir \u015fey ve bunu \u015fehrinize, \u00fclkenize hatta d\u00fcnyaya yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman muazzam rakamlar ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n
<\/p>\n
Kendim bile bir keresinde, al\u0131\u015fveri\u015f yaparken denk geldi\u011fim vegan logolu bir \u00fcr\u00fcn\u00fcn etiketini merak edip okumu\u015ftum. \u0130\u00e7erisinde, (vegan logosu olmas\u0131na ra\u011fmen) eser miktarda yumurta i\u00e7erebilir ibaresi vard\u0131. Yani pazarlama end\u00fcstrisi durmuyor.<\/p>\n
O y\u00fczden, yeni \u00e7a\u011f\u0131n getirmi\u015f oldu\u011fu pop\u00fcler k\u00fclt\u00fcre uymak yerine, daha bilin\u00e7li t\u00fcketici olup har vurup harman savurmamam\u0131z gerekiyor. \u00dcr\u00fcnlerin i\u015flenmesi ile ilgili kullan\u0131lan enerji i\u00e7in teknoloji geli\u015fiyor fakat insanlar\u0131n vurdumduymazl\u0131\u011f\u0131 konusunda maalesef bir \u015fey yapam\u0131yor. G\u0131da israf\u0131n\u0131 ve kullan-at ambalaj kullan\u0131m\u0131n\u0131 minimum seviyeye d\u00fc\u015f\u00fcrmemiz gerekiyor. Her \u015feyi eve sipari\u015f etmek yerine, biraz hareket edip kendi al\u0131\u015fveri\u015fmizi kendimiz yapabiliriz, at\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 \u2018tan\u0131ml\u0131 at\u0131k kutular\u0131na\u2019 atabiliriz. Kullanmayaca\u011f\u0131m\u0131z ambalaj paketlerini denizlere at\u0131p, sulardaki karbon izini y\u00fckseltmemeliyiz. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik ve geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm konusunda daha hassas davranmal\u0131y\u0131z. Aksi halde, ya\u015fanabilir bir d\u00fcnyam\u0131z kalmayacak. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ucuz pazar yeri olmasayd\u0131, bu t\u00fcr ticari ama\u00e7lar yap\u0131lmayacak ve daha az karbon sal\u0131n\u0131m\u0131 yap\u0131lacakt\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6zellikle artan g\u0131da israf\u0131 ve tek kullan\u0131ml\u0131k ambalaj at\u0131klar\u0131, bizi gelecekte \u00e7ok yoraca\u011fa benziyor.<\/p>\n
G\u0131da M\u00fchendisi<\/strong><\/p>\n Neslihan BUDAK\u00a0 \u00a0 \u00a0\/\u00a0 \u00a0 \u00a0AVRUPAPRESS<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bu yaz\u0131mda t\u00fcketici \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve bize yans\u0131yan taraf\u0131yla ilgili bir \u015feyler yazmak istedim. Canl\u0131lar\u0131n temel ya\u015fam maddesinin beslenme oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak, t\u00fcketim a\u00e7l\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u0131da ile ba\u015flad\u0131 diyebiliriz. Herhangi bir g\u0131dan\u0131n tarladan sofram\u0131za kadar gelmesi ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir macerad\u0131r. Besinin \u00e7e\u015fidine g\u00f6re tarladaki konumu, sulama \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc, toprak \u00e7e\u015fitlili\u011fi, iklim ko\u015fullar\u0131, mevsimi, tarlaya dadadan ha\u015ferelerden tutun; […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":25132,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,16,3,17,18,15,19,2,1],"tags":[],"class_list":["post-25131","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-avrupa","category-belcika","category-dunya","category-ekonomi","category-kultur-sanat","category-spor","category-tanitim","category-turkiye","category-uncategorized"],"yoast_head":"\n