Ukrayna’dan yapılacak olan tahıl sevkıyatına ilişkin geçtiğimiz Cuma günü İstanbul'da atılan imzanın ardından bugün İstanbul'da tahıl sevkiyatı üssü açıldı.
Milli Savunma Üniversitesi içerisinde kurulan Müşterek Koordinasyon Merkezi’nde Türkiye, Rusya,
Ukrayna ve Birleşmiş Milletler (BM) yetkilileri yer alıyor.
BAKAN AKAR: MAYIN TEMİZLEME KONUSUNDA HERHANGİ BİR İHTİYAÇ BULUNMUYOR
Milli Savunma Üniversitesi içerisinde kurulan merkezin açılışını Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar yaptı.
Bakan Akar, açılış töreninde yaptığı konuşmada şu açıklamaları yaptı:
"Bildiğiniz üzere Rusya ve Ukrayna arasındaki çatışma, enerji ve gıda krizini artırmıştır. Dünyadaki tahıl arzının 3 te 1'i Rusya ve Ukrayna tarafından sağlanmaktadır.
Başta Ortadoğu ve Afrika olmak üzere düzensiz göç nedeniyle ciddi bir güvenlik riski bulunmaktadır. 25 milyon tondan fazla tahılın güvenli ve hızlı bir şekilde tahliye edilmesi zarureti doğurmuştur.
Rusya Federasyonu, Ukrayna ve Türkiye tarafından bir general görevlendirilmiş, ilk kez 4'lü bir toplantı icra edilmiştir. Bu uzun ve meşekkatli çalışmalar 22 Temmuz'da imzalanan anlaşma ile sonuçlanmıştır. Bu merkezin vazifesi Ukrayna'dan ihraç edilen tahılın dağıtılmasını sağlamaktadır. Sahada herhangi bir askeri unsur mevcut değildir. Bu merkez, ticari gemilerin intikalini takip edecek ve geçiş faaliyetlerini BM ve taraf ülkeler ile koordineli olarak yürütecektir.
Mayın temizlemeye ihtiyaç duyulursa işbirliği içinde çalışılacaktır. Şu anda Karadeniz'de mayın temizlemeye ihtiyaç duyulmuyor. Taraflar tarafından imzalanan belge 120 gün geçerli olacak, istenildiğinde yenilenecektir. Halihazırda Ukrayna limanlardan çıkacak gemilerin yükleme işlemleri devam etmektedir. Yapılacak çalışmaların tahıl krizini aşmada ve fiyatların aşağı çekilmesinde önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz. Temennimiz kollektif ve başarılı çalışmalarla barışa katkı sağlamasıdır. Mutabakata taraflarca uyulması en büyük arzumuzdur. Ortak çalışma iradesi tüm krizlerin iyi niyet ve diyalogla önlenebileceğini göstermektedir."
TAHIL KORİDORUNUN TARAFLARI NTV’YE KONUŞTU
Rusya'nın Ankara Büyükelçisi Aleksey Yerhov, tahıl anlaşması ile ilgili NTV’ye konuştu.
Aleksey Yerhov, anlaşmada askeri hedefleri vurmamızı engelleyen madde olmadığını söyledi.
Rusya’nın Odessa’ya yaptığı saldırı ile ilgili de konuşan Büyükelçi, “Depoda batıdan gelen Harpoon gemisavar füzeleri vardı” ifadelerini kullandı.
İstanbul’daki tahıl sevkiyatı merkezi ile ilgili de konuşan Yerhov, “Prosedürlerin çalışır duruma getirilmesi zaman alacak” şeklinde konuştu.
Yürürlüğe giren tahıl anlaşması ile ilgili Büyükelçi, “Anlaşmanın hayata geçirileceğini ümit etmek istiyorum” dedi.
UKRAYNA BÜYÜKELÇİSİ ODESSA SALDIRISINA TEPKİLİ
NTV’ye konuşan Ukrayna'nın Ankara Büyükelçisi Vasyl Bodnar ise, tahıl anlaşmasından hemen sonra Rusya'nın Odessa limanına saldırmasına tepki gösterdi.
Rusya'nın vurulan yerde askeri mühimmat vardı açıklamasına yanıt veren Bodnar, "Sivil bir gemide askeri altyapı veya teknik bulunması imkansız" dedi.
"Saldırı Rusya'nın anlaşmaya uymak istemediğini gösteriyor" diyen Bodnar, tahıl sevkiyatı ile ilgili, "Bu hafta başlaması için çalışıyoruz" şeklinde konuştu.
Ukrayna Büyükelçisi, "Ukrayna ve Türk limanlarında denetim grubu oluşturulmalı" açıklaması yaptı.
Ukrayna donanması ise, üç limanda tahıl ihracatına hazırlık çalışmalarının başladığını dile getirdi.
22 Temmuz'da İstanbul'da, Türkiye, Rusya, Ukrayna ve Birleşmiş Milletler (BM) arasında "Tahıl ve Yiyecek Maddelerinin Ukrayna Limanlarından Emniyetli Sevki Girişimi Belgesi" imzalanmıştı.
SÖZCÜ KALIN: İKİ HAFTA İÇERİSİNDE GEMİLERİN ÇIKMASINI BEKLEYEBİLİRİZ
Diğer taraftan, Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Kalın, tahıl sevkiyatı ile ilgili yaptığı açıklamada, "İki tarafın mutabakat sağlayarak bir araya geldiği bir anlaşma yapıldı. Bu, eğer sürdürülebilir, devam ederse, sadece Rusya ve Ukrayna değil, diğer ülkeler tarafından da desteklenirse, bundan sonra yeni ateşkes, esir mübadelesi ve barış anlaşmalarının zeminini hazırlayacak bir güven ortamı da inşa edebilir. İstanbul’da kurulacak merkezde dört taraftan temsilciler olacak. Cumartesi günü saldırı gerçekleşince, bundan rahatsız olduk ve bunu da hemen hem Rus hem Ukrayna tarafıyla görüştük." dedi.
Beklentinin, bütün tarafların anlaşma şartlarına tam bağlı kalmaları olduğuna işaret eden Kalın, "Tahıl sevkiyatı hem Rusya'nın hem Ukrayna'nın menfaatine. İki hafta içerisinde ilk gemilerin çıkmasını bekleyebiliriz. Bu, biraz da ülkelerin ne kadar hazır olduklarına bağlı" değerlendirmesini yaptı.
"Bu anlaşma 4 aylığına yapıldı. Fakat iki tarafın da mutabakatı sağlanırsa otomatikman uzatılabilecek." diyen Kalın, karşılıklı mutabakata varılıp "Devam edilsin" denilmesinin yeterli olacağını vurguladı.
BM: KARADENİZ'DEN GEÇEN GEMİLERİN DENETİMİ TÜRK YETKİLİLER TARAFINDAN YAPILACAK
Birleşmiş Milletler (BM), Ukrayna tahılını Karadeniz üzerinden taşıyacak gemilerin denetimlerinin Ortak Koordinasyon Komitesi'nin desteğiyle Türk yetkililer tarafından gerçekleştirileceğini doğruladı.
BM Genel Sekreter Sözcü Yardımcısı Farhan Haq, New York'taki BM Genel Merkezi'nde düzenlenen basın toplantısında, "Genel Sekreter (Antonio Guterres), 22 Temmuz'da varılan anlaşmaya göre, Ortak Koordinasyon Komitesi'nin desteğiyle hububat gemilerinin denetimlerinin Türk personel tarafından gerçekleştirileceğini, Ukraynalıların ise Karadeniz'den güvenli geçişi sağlayacağını söyledi." diye konuştu.
Haq, "Gemiler, Karadeniz'deki Ukrayna limanlarına gidiş gelişlerinde gemide silah bulunmadığından emin olmak için denetlenecek." dedi.
Ukrayna'daki tahıl Odessa, Çernomorsk ve Yujnıy limanklarından sevk edilecek.
BM yetkilisi, gazetecilerin gemi denetimlerinin sadece Türk personeli tarafından yapılıp yapılmayacağına ilişkin sorular üzerine, "Hububat sevkiyatlarını takip etmekle ilgilenen Ortak Koordinasyon Merkezi, İstanbul'da Milli Savunma Üniversitesi içinde bir binada bulunuyor ve merkez Türkler, Ruslar, Ukraynalılar ve BM yetkilileri olmak üzere 4 bölümden oluşuyor. Ortak Koordinasyon Komitesi başkanının adının çok yakında açıklanacağını umuyoruz." ifadelerini kullandı.
RUSYA, UKRAYNA TAHILLARI İÇİN İSTANBUL’DA ÇALIŞACAK ASKERİ HEYETİ GÖNDERMİŞTİ
Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna limanlarından tahıl çıkarılması konusunda Müşterek Koordinasyon Merkezi’nde çalışmak üzere Rus askeri heyetin İstanbul’a gittiğini duyurmuştu.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın himayelerinde, Türkiye, Rusya, Ukrayna ve Birleşmiş Milletler (BM) arasında imzalanan "Tahıl ve Yiyecek Maddelerinin Ukrayna Limanlarından Emniyetli Sevki Girişimi Belgesi" hükümlerine uygun olarak Müşterek Koordinasyon Merkezi’nin çalışmalarına başladığı bildirilmişti.
Tuğamiral Eduard Luyik başkanlığında bir uzman heyetin bugün İstanbul’da olacağı ve dörtlü formatta çalışmaya başlayacağı kaydedilen açıklamada, “Müşterek Koordinasyon Merkezi’ndeki Rus uzmanların ana görevi, girişimin pratik uygulama aşamasına girmesi için gerekli tüm sorunları hızlı bir şekilde çözmek olacak.” ifadeleri kullanılmıştı.
Açıklamada, Rus heyetinin faaliyetlerinin Rusya Savunma Bakanlığının özel kontrolü altında olduğuna dikkat çekilmişti.
ABD'DEN MERKEZİN KURULMASINDAN DOLAYI CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'A TEŞEKKÜR
Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Direktörü John Kirby, Ukrayna'dan tahıl çıkarılması konusunda Müşterek Koordinasyon Merkezinin kurulmasındaki çabalarından dolayı Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a teşekkür etmişti.
Rusya'nın İstanbul'daki Müşterek Koordinasyon Merkezinin çalışmaya başladığına ilişkin açıklamalarının sorulması üzerine Kirby, "Müşterek Koordinasyon Merkezinin hayata geçirildiğine ilişkin haberleri gördük. Bu haberi memnuniyetle karşılıyoruz." ifadesini kullanmıştı.
Kirby, söz konusu merkezde sadece BM'nin değil, Ukrayna, Rusya ve Türkiye'nin de temsilcileri olacağını belirterek, burada yapılacak işlerin yolunda gitmesinin önemine işaret etmişti.