ÇOCUKLUK ÇAĞI OBEZİTESİ
ÇOCUKLUK ÇAĞI OBEZİTESİ
Obezite çağımızın en büyük problemleri arasında yerini almaya başlamıştır. Yetişkinlerde görüldüğü gibi çocuklarda ve adolesanlarda da görülme sıklığı yüksektir ve bu oran giderek artmaktadır. 600 milyondan fazla 18 yaş üzeri yetişkinin obez, 1,9 milyardan fazla insanın ise fazla kilolu olduğu ve 43 milyon kadar 5 yaş altındaki çocuğun obez ya da fazla kilolu olduğu bu sayının 35 milyonu ise gelişmekte olan ülkelerde yaşadığı Dünya Sağlık Örgütü’nün raporlarında yer almaktadır. Obezite, BKİ’nin ≥ 30 kg/m² olduğu durum olarak en genel bir şekilde tanımlanabilir. Ana nedeni ise alınan enerjinin harcanan enerjiden fazla olmasıdır. Aslında obezitenin altında çevre etkisi, genler, reklamlar, aile tutumu, kullanılan ilaçlar, hormonlar, psikoloji, kişisel tutum ve davranışlar, ekonomik durumlar gibi daha birçok nedenin yattığını söyleyebiliriz. Hatta annenin hamileyken yaşadığı gestasyonel diyabet ve yanlış beslenmesi dahi ileriki yaşlarda çocukların obeziteye yakalanma riskini arttırmaktadır. Çocukluk çağı obezitesinin riskini azaltmak için ilk olarak annenin hamile kalmadan önce ve hamileliği boyunca yeterli ve dengeli beslenmesi sağlanmalıdır. Fiziksel aktivite hayatına kazandırılmalıdır. Eğer gestasyonel diyabeti varsa uygun bir diyet tedavisi uygulanmalıdır. 6 ay boyunca anne sütü alımı ve 6 aydan sonra da kaliteli bir tamamlayıcı beslenme çocuğun sağlıklı gelişimi için ilk adımdır. Çocukların besin alışkanlıklarının kazandırılmasında aile bireyleri doğru bir rol model olmalıdır. Çünkü çocuk anne, baba ve kardeşleri taklit ederek yeme alışkanlıklarını kazanmaktadır. Ebeveynlerden sadece birisi obez ise 3 kat, ikisi obez olduğunda ise 15 kat daha fazla çocuğun obeziteye yakalanma oranı olmaktadır. Evde tencere yemeklerinin pişmesi; sebze, kurubaklagil, et, balık tüketiminin düzenli olması; zararlı besinlerin eve girişinin engellenmesi çocukta farkında olmadan bir bilinç ve alışkanlık aşılayacaktır. Uyku düzeni, televizyon karşısında geçirilen hareketsiz zamanlar, anne ve babaların tutucu davranışları değiştirilmelidir. Televizyon karşısında uzun süreli vakit geçirmek sedanter yaşama davetiye çıkarmaktadır. Her gün fiziksel aktivite yapmak önemlidir. Televizyon reklamları ne yazık ki çocukları yanlışa itmektedir. Çocukların algıları açıktır ve erken yaşlarda doğru ile yanlışı ayırt etmeleri daha zor olur. Şeker ile yağ oranı yüksek, koruyucu ve katkı maddesi içeren gıdalar sağlıklıymış gibi çocukları hedef kitle alarak satışa sunulmaktadır. Doğru bir tercihmiş gibi insanlara lanse edilmektedir. Ebeveynler bu durum karşısında market alışverişinde çocuklarına sağlıklı tercihler yapması konusunda yardım etmelidirler. Anne ve babaların çocukların yemek tercihlerini değiştirmesi, ödül olarak tatlıya veya fast fooda yönlendirmeleri ise ileriki zamanlarda çocuklarda olumsuz sonuçlar doğmasına, seçiciliğin artmasına neden olmaktadır. Yağlı ve şekerli gıdaların tüketimi aşırı tokluk hissi sağlar. Enerji yoğunlukları yüksek olduğu için başka gıdaların alımları da engellenmiş olur. Lezzet bakımından daha çok tercih edildiklerinden dolayı da posalı gıdaların, sebzelerin, meyvelerin ve etin alımında azalma olur. Obez, fazla kilolu ve normal kiloya sahip kız ve erkek çocukların besin tüketimlerinin incelendiği bir çalışmada görülmüş ki obez ve fazla kilolu çocuklarda ekmek, tahıl ve et tüketimi referans alınan değerlere göre yüksek ve sebze-meyve tüketimi de düşüktür. Yapılan başka bir araştırmada ise sebze ve meyve tüketiminin çocuklarda arttırılmasıyla şekerli ve yağlı gıdaların alımında azalmaların olduğu görülmüştür. Çocukluk çağındaki obezite eğer kontrol altına alınmazsa ileride kanser, tip2 diyabet, kalp-damar hastalıkları, hipertansiyon, kas-iskelet sistemi rahatsızlıkları, ruhsal bunalımlar vb. sorunlarla karşılaşma oranı artmaktadır. Erken tanı konulup en kısa zamanda diyetisyen desteği alınıp çocukların normal gelişimi desteklenmelidir. Online diyet hizmetimden yararlanmak için bana whatsApp, instagram veya mail yoluyla ulaşabilirsiniz. whatsApp : +90 534 305 17 54 instagram: https://www.instagram.com/dyt.aysenurrabiaonen/?hl=tr e-mail: rabia_onen@windowslive.comDİYETİSYEN AYŞENUR RABİA ÖNEN